Bel : +31611525672
Pijn aan de achterkant van de hiel kan wandelen, sporten en zelfs het dragen van normale schoenen behoorlijk vervelend maken. Soms voel je vooral een zeurende pijn bij de eerste stappen. Bij anderen ontstaat een pijnlijke zwelling waarop de hielkap van de schoen drukt.
Deze klachten worden vaak automatisch toegeschreven aan de achillespees. Toch kan pijn achter op de hiel uit verschillende structuren komen. Naast de achillespees kunnen ook een slijmbeurs, de vorm van het hielbeen of externe druk van schoenen een rol spelen. Regelmatig is er sprake van een combinatie.
De exacte locatie van de pijn, het moment waarop de klachten ontstaan en de reactie op schoenen en belasting geven belangrijke aanwijzingen. Een goede diagnose is belangrijk, omdat een achillespeesklacht anders wordt aangepakt dan een geïrriteerde slijmbeurs of een Haglundse deformiteit.
Waar kan pijn aan de achterkant van de hiel vandaan komen?
Aan de achterzijde van de hiel komen meerdere structuren dicht bij elkaar samen. De achillespees hecht hier aan op het hielbeen, ook wel het calcaneus genoemd. Rond deze aanhechting liggen twee slijmbeurzen die wrijving tussen huid, pees en bot verminderen.
Ook de vorm van het hielbeen verschilt per persoon. Bij sommige mensen is het posterosuperieure gedeelte van het calcaneus relatief prominent. Dit wordt een Haglundse deformiteit of Haglundse morfologie genoemd. Deze benige vormafwijking bevindt zich dieper onder de huid en wordt het betrouwbaarst beoordeeld op een laterale röntgenfoto.
Een Haglundse deformiteit is niet hetzelfde als iedere zichtbare of voelbare bult achter op de hiel. Een uitwendige zwelling kan ook ontstaan door irritatie van een slijmbeurs, verdikking van de achillespees of zwelling van de omliggende weke delen.
Pijn aan de achterkant van de hiel kan onder andere worden veroorzaakt door:
- insertionele achillespeestendinopathie;
- midportion achillespeestendinopathie;
- irritatie van de oppervlakkige slijmbeurs;
- irritatie van de retrocalcaneaire slijmbeurs;
- een Haglundse deformiteit;
- irritatie van het weefsel rondom de achillespees;
- groeigerelateerde hielpijn bij kinderen.
De plaats van de pijn geeft richting, maar is niet voldoende om zelf met zekerheid een diagnose te stellen.
Verschil tussen de mogelijke oorzaken
| Mogelijke oorzaak | Waar zit de pijn meestal? | Kenmerkende klachten |
|---|---|---|
| Insertionele achillespeestendinopathie | Op de onderste twee centimeter van de achillespees, bij de aanhechting op het hielbeen | Startpijn, ochtendstijfheid en pijn bij wandelen, traplopen, hardlopen of diep door de enkel zakken |
| Midportion achillespeestendinopathie | Meestal twee tot zes centimeter boven het hielbeen | Lokale pijn of verdikking in de pees, vooral tijdens of na belasting |
| Oppervlakkige slijmbeursirritatie | Tussen de huid en de achillespees | Oppervlakkige pijn, roodheid of zwelling door druk en wrijving van schoenen |
| Retrocalcaneaire slijmbeursirritatie | Dieper, tussen de achillespees en het hielbeen | Diepe pijn aan beide zijden van de achillespees, vaak bij dorsaalflexie of langdurige belasting |
| Haglundse deformiteit | Posterosuperieure zijde van het calcaneus, onder en vóór de achillespeesaanhechting | Kan compressie veroorzaken op de retrocalcaneaire slijmbeurs en achillespeesaanhechting |
| Ziekte van Sever | Rond de achter- en onderzijde van het hielbeen | Komt voor bij sportende kinderen in de groei en geeft pijn bij rennen en springen |
Achillespeesklachten bij de aanhechting
Bij een insertionele achillespeestendinopathie zit de pijn op de plaats waar de achillespees aan het hielbeen vastzit. De klachten ontstaan vaak geleidelijk en zijn meestal afhankelijk van belasting.
Kenmerkende symptomen zijn:
- pijn of stijfheid bij de eerste stappen in de ochtend;
- pijn na een periode van zitten of rust;
- drukpijn op de achillespeesaanhechting;
- pijn bij wandelen, traplopen, hardlopen of springen;
- gevoeligheid wanneer de schoen tegen de hiel drukt;
- een verdikking of verharding rond de peesaanhechting.
De klachten kunnen tijdens het bewegen tijdelijk afnemen wanneer de pees warm wordt. Dit betekent niet automatisch dat de belasting goed wordt verdragen. De reactie later op de dag of de volgende ochtend geeft vaak meer informatie over wat de pees aankan.
Lees ook: pijn op de aanhechting van de achillespees – wat kun je beter niet doen?
Wanneer komt de pijn uit een slijmbeurs?
Rond de achillespeesaanhechting bevinden zich twee slijmbeurzen. Een oppervlakkige slijmbeurs ligt tussen de huid en de achillespees. De diepere, retrocalcaneaire slijmbeurs ligt tussen de achillespees en het hielbeen.
Oppervlakkige slijmbeurs
De oppervlakkige slijmbeurs kan geïrriteerd raken door herhaalde druk en wrijving. Dit zie je bijvoorbeeld bij schoenen met een harde of strakke hielkap.
De klachten zitten dan meestal oppervlakkig. Er kan een zachte of gespannen zwelling zichtbaar zijn. De huid kan rood of warm worden en vooral het aantrekken van dichte schoenen geeft pijn.
Lopen op slippers of schoenen zonder hielkap kan duidelijk minder gevoelig zijn. Dat verschil is een aanwijzing dat externe druk een belangrijke rol speelt.
Retrocalcaneaire slijmbeurs
De retrocalcaneaire slijmbeurs ligt dieper en kan geïrriteerd raken door druk tussen de achillespees en het hielbeen. De pijn wordt vaak gevoeld aan één of beide zijden van de achillespeesaanhechting.
Diep door de enkel zakken, bergop lopen en intensief rekken kunnen de klachten provoceren. Een retrocalcaneaire slijmbeursirritatie komt daarnaast regelmatig voor in combinatie met insertionele achillespeesklachten of een prominente vorm van het posterosuperieure calcaneus.
Een zwelling achter op de hiel betekent dus niet automatisch dat er sprake is van een Haglundse deformiteit. De zwelling kan ook volledig uit de slijmbeurs of omliggende weke delen komen.
Wat is een Haglundse deformiteit?
Een Haglundse deformiteit is een relatief prominente vorm van het posterosuperieure gedeelte van het calcaneus. Het gaat om de benige contour aan de boven- en achterzijde van het hielbeen, vlak vóór de achillespeesaanhechting.

Deze botvorm ligt onder de huid en omliggende weefsels en is daarom niet automatisch als een duidelijke bult aan de buitenkant zichtbaar. Een zichtbare zwelling achter op de hiel kan ook worden veroorzaakt door een gevulde slijmbeurs, verdikking van de achillespees of irritatie van de oppervlakkige weefsels.
De Haglundse morfologie kan de ruimte tussen het hielbeen en de achillespees verkleinen. Hierdoor kan bij bepaalde enkelstanden meer compressie ontstaan op de retrocalcaneaire slijmbeurs en de achillespeesaanhechting. Vooral diepe dorsaalflexie, bergop lopen en schoenen met een stevige hielkap kunnen de klachten provoceren.
Het hebben van een Haglundse deformiteit betekent niet automatisch dat deze pijn veroorzaakt. Deze botvorm komt ook voor bij mensen zonder hielklachten. De bevinding is pas klinisch relevant wanneer de locatie op de röntgenfoto past bij de klachten en er aanwijzingen zijn voor irritatie van de omliggende slijmbeurs of achillespees.
Een Haglundse deformiteit moet daarnaast worden onderscheiden van een insertionele enthesofyt. Een enthesofyt is botvorming ter hoogte van de aanhechting van de achillespees. Een Haglundse deformiteit betreft juist de vorm en prominentie van het posterosuperieure calcaneus.
De benige vorm verandert niet door oefeningen. De klachten kunnen echter wel verminderen door de compressie tijdelijk te beperken, het schoeisel aan te passen en de belastbaarheid van de kuit en achillespees geleidelijk op te bouwen. Een operatie is alleen bij een beperkte groep mensen met langdurige en onvoldoende reagerende klachten aan de orde.
Waarom geven bepaalde schoenen meer klachten?
Schoenen kunnen op verschillende manieren invloed hebben op pijn aan de achterkant van de hiel.
Een harde hielkap kan rechtstreeks tegen de huid en oppervlakkige slijmbeurs drukken. Bij iedere stap ontstaat dan wrijving. De klacht is vaak duidelijk afhankelijk van het soort schoen: de ene schoen geeft direct pijn, terwijl een andere schoen vrijwel probleemloos gedragen kan worden.
Bij een gevoelige achillespeesaanhechting kan ook de stand van de enkel een rol spelen. Wanneer de enkel ver naar voren buigt, komt er meer compressie op de onderste achillespees. Denk aan diep hurken, bergop lopen, stevig rekken of calf raises waarbij de hak ver onder een traptrede zakt.
Bij een Haglundse morfologie kan de prominente botcontour daarnaast bijdragen aan compressie van de retrocalcaneaire slijmbeurs en de voorzijde van de achillespeesaanhechting. De pijn ontstaat dan niet simpelweg doordat de schoen rechtstreeks tegen het bot drukt, maar door de totale interactie tussen botvorm, pees, slijmbeurs, enkelstand en externe druk.
Recent onderzoek naar insertionele achillespeestendinopathie laat zien dat een revalidatie waarbij compressie aanvankelijk wordt beperkt betere resultaten kan geven dan een programma waarin direct diep door de enkel wordt bewogen.
Het doel is niet om dorsaalflexie voorgoed te vermijden, maar om deze beweging op het juiste moment en geleidelijk terug te brengen.
Lees meer over de rol van druk binnen de achillespees.
Wat kun je zelf aanpassen?
Je kunt een aantal praktische maatregelen nemen om de irritatie tijdelijk te verminderen.
Verminder druk van schoenen
Kies tijdelijk voor schoenen met:
- een zachte of lagere hielkap;
- voldoende ruimte rond de achterkant van de hiel;
- materiaal dat niet direct tegen de pijnlijke plek schuurt;
- een klein hoogteverschil tussen hak en voorvoet.
Soms kan een schoenmaker de hielkap plaatselijk zachter maken of uitknobbelen. Wisselen tussen verschillende schoenen kan eveneens helpen om steeds dezelfde drukplek te voorkomen.
Pas je belasting aan
Volledige rust is meestal niet nodig, maar steeds doorlopen terwijl de klachten duidelijk toenemen is ook niet verstandig.
Je kunt tijdelijk:
- minder lang wandelen of hardlopen;
- heuvels en duinen vermijden;
- minder springen of sprinten;
- vaker hersteltijd tussen trainingen nemen;
- fietsen of zwemmen gebruiken om je conditie te behouden.
Let vooral op de reactie binnen 24 uur. Is de hiel de volgende ochtend duidelijk stijver of pijnlijker? Dan was de belasting waarschijnlijk hoger dan je op dat moment goed kon verwerken.
Rek niet automatisch intensief
Bij insertionele achillespeesklachten of een geïrriteerde retrocalcaneaire slijmbeurs kan intensief rekken de compressie rond de aanhechting vergroten.
Ook calf raises vanaf een traptrede, waarbij de hak diep naar beneden zakt, zijn niet altijd een geschikte startoefening. Begin bij insertieklachten meestal op een vlakke ondergrond. Later kan de bewegingsuitslag stapsgewijs worden uitgebreid.
Overweeg tijdelijk een hakverhoging
Een kleine hakverhoging kan bij sommige mensen tijdelijk helpen om spanning en compressie rond de achillespeesaanhechting te verminderen. Dit is een hulpmiddel en geen zelfstandige behandeling.
Het uiteindelijke herstel vraagt meestal om een passende opbouw van kuitkracht, achillespeesbelasting en functionele activiteiten.
Wanneer zijn echografie of een röntgenfoto zinvol?
Bij een herkenbaar klachtenpatroon kan de waarschijnlijkheidsdiagnose vaak worden gesteld op basis van het gesprek en lichamelijk onderzoek. Beeldvorming is niet bij iedereen direct noodzakelijk.
Echografie kan aanvullende informatie geven over:
- de dikte en structuur van de achillespees;
- veranderingen rond de peesaanhechting;
- vocht of synoviale veranderingen in de retrocalcaneaire slijmbeurs;
- irritatie van het weefsel rondom de achillespees;
- calcificaties of enthesofyten rond de peesaanhechting;
- een mogelijke gedeeltelijke beschadiging.
Met echografie kan ook de botcontour van het calcaneus worden bekeken. Voor het beoordelen en meten van een Haglundse morfologie is een laterale röntgenfoto echter geschikter.
Een röntgenfoto kan informatie geven over:
- de vorm van het posterosuperieure calcaneus;
- een mogelijke Haglundse deformiteit;
- grotere calcificaties;
- insertionele enthesofyten;
- andere benige afwijkingen.
Een afwijking op een echo of röntgenfoto is niet automatisch de oorzaak van de pijn. De beelden moeten altijd worden gekoppeld aan de exacte pijnlocatie, het klachtenpatroon en de reactie op belasting.
Echografie of andere beeldvorming kan vooral zinvol zijn wanneer:
- niet duidelijk is welke structuur de klachten veroorzaakt;
- de klachten al langere tijd bestaan;
- de hiel opvallend gezwollen is;
- eerdere behandeling onvoldoende resultaat heeft gegeven;
- de klachten onverwacht verslechteren;
- een gedeeltelijke peesbeschadiging moet worden uitgesloten;
- een operatieve beoordeling wordt overwogen.
Lees meer over echografie bij achillespees- en hielklachten.
Wanneer moet je de hiel laten onderzoeken?
Laat de klacht beoordelen wanneer:
- de pijn na enkele weken niet vermindert;
- dichte schoenen steeds moeilijker te dragen zijn;
- de zwelling achter op de hiel toeneemt;
- wandelen, werken of sporten steeds beperkter wordt;
- je niet weet of de pijn uit de pees, slijmbeurs of het hielbeen komt;
- oefeningen of rust onvoldoende verbetering geven;
- de klacht steeds terugkomt zodra je de belasting verhoogt.
Neem sneller contact op met de huisarts wanneer de hiel duidelijk rood, warm en snel toenemend gezwollen is, zeker wanneer je je ziek voelt of koorts hebt.
Heb je tijdens sporten plotseling een knap of zweepslaggevoel gehad en kun je daarna niet meer goed afzetten of op één been op je tenen staan? Dan wordt een achillespeesruptuur uitgesloten.
Gerichte behandeling van pijn achter de hiel
De juiste behandeling hangt af van de structuur die verantwoordelijk is voor de klachten.
Een geïrriteerde oppervlakkige slijmbeurs vraagt vooral om het verminderen van externe druk en wrijving. Bij insertionele achillespeesklachten ligt de nadruk op loadmanagement en een geleidelijke opbouw van kuit- en peesbelasting.
Bij een Haglundse deformiteit wordt gekeken of de botvorm daadwerkelijk samenhangt met de klachten en in hoeverre de retrocalcaneaire slijmbeurs en achillespeesaanhechting betrokken zijn.
PeesExpert Chris combineert je klachtenverhaal en lichamelijk onderzoek waar nodig met echografie. Zo krijg je duidelijkheid over de waarschijnlijke oorzaak en een persoonlijk plan voor belasting, oefeningen, schoeisel en sporthervatting.
Woon je in Katwijk, Rijnsburg, Leiden, Noordwijk, Voorhout of omgeving? Bekijk dan de mogelijkheden voor onderzoek en behandeling van achillespeesklachten in Katwijk.
Is al vastgesteld dat je een achillespeestendinopathie hebt en wil je zelfstandig, maar gestructureerd werken aan je herstel? Bekijk dan het online achillespees herstelprogramma.
Veelgestelde vragen
Waarom doen dichte schoenen pijn aan mijn hiel?
Dichte schoenen kunnen met de hielkap tegen een gevoelige huid, oppervlakkige slijmbeurs of verdikte achillespees drukken. Bij een Haglundse morfologie kan daarnaast sprake zijn van verhoogde compressie op de dieper gelegen retrocalcaneaire slijmbeurs en achillespeesaanhechting.
Is een bult achter op de hiel altijd een Haglundse deformiteit?
Nee. Een zichtbare of voelbare zwelling achter op de hiel kan ontstaan door een geïrriteerde slijmbeurs, een verdikte achillespees, een insertionele enthesofyt of zwelling van de omliggende weefsels.
Een Haglundse deformiteit is een prominente benige contour van het posterosuperieure calcaneus en wordt het betrouwbaarst beoordeeld met een laterale röntgenfoto.
Kun je een slijmbeurs bij de achillespees op een echo zien?
Ja. Met echografie kan onder andere worden beoordeeld of de retrocalcaneaire slijmbeurs gevuld of verdikt is en of er synoviale veranderingen zichtbaar zijn. Een echo-uitslag moet wel worden gecombineerd met het klachtenbeeld en lichamelijk onderzoek.
Mag je rekken bij pijn aan de achillespeesaanhechting?
Intensief rekken kan een gevoelige achillespeesaanhechting extra comprimeren en daardoor klachten provoceren. Rekken is daarom niet automatisch geschikt in de eerste fase. De enkelbeweging kan later gecontroleerd worden opgebouwd.
Kan een Haglundse deformiteit vanzelf verdwijnen?
De benige vorm van het calcaneus verandert meestal niet vanzelf. Dat betekent niet dat de klachten altijd blijven bestaan. De pijn kan verminderen door de compressie en sportbelasting aan te passen en de belastbaarheid van de kuit en achillespees te verbeteren.
Bronnen
- De Vos et al. Dutch multidisciplinary guideline on Achilles tendinopathy. British Journal of Sports Medicine, 2021.
- Pringels et al. Effectiveness of reducing tendon compression in the rehabilitation of insertional Achilles tendinopathy. British Journal of Sports Medicine, 2025.
- Chang et al. Glossary of terms for musculoskeletal radiology. Skeletal Radiology, 2020.
- Expert Panel on Musculoskeletal Imaging. The Achilles tendon: imaging diagnoses and image-guided interventions. American Journal of Roentgenology.
- Erasmus MC. Achillespeesblessure van de aanhechting.



